Centralny Szpital Kliniczny
MSWiA w Warszawie

ul. Wołoska 137, 02 - 507 Warszawa
Telefon centralny:
22 508 20 00
Rejestracja:
22 508 15 52

Aktualności

UWAGI

1) W  karcie informacyjnej pobytu ze szpitala każdy Pacjent powinien mieć zapisany przez lekarza lub dietetyka rodzaj diety do zastosowania w okresie poszpitalnym

2) Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 15 września 2011 roku  każdy Pacjent po przyjęciu do szpitala powinien mieć przeprowadzoną ocenę stanu odżywienia (zgodnie z kwestionariuszem NRS 2002).

3) Podane poniżej przykładowe dzienne racje pokarmowe nie stanowią „sztywnego” wzorca i powinny być konsultowane indywidualnie z lekarzem prowadzącym lub dietetykiem

4) Przedstawione diety są dietami najczęściej zlecanymi w Klinikach i Oddziałach CSK MSW, natomiast we wszystkich pozostałych przypadkach mogą i powinny być stosowane diety specjalne, indywidualnie opracowane przez dietetyka dla konkretnego Pacjenta

    

Dieta podstawowa

       Dieta podstawowa została opracowana dla osób bez zaburzeń ze strony przewodu pokarmowego. Dotyczy tych pacjentów, którzy nie wymagają ograniczeń dietetycznych. Kaloryczność dzienna diety zależna jest przede wszystkim od aktualnej masy ciała pacjenta. Zadaniem tej diety jest spełnienie wszystkich wymogów zasad racjonalnego żywienia osób zdrowych. Dozwolone są w niej wszystkie produkty i potrawy oraz techniki sporządzania posiłków.

Kcal                            2200-2500/dobę,

Białko                                       85 – 93 g/dobę,

Tłuszcze                       77 – 87 g/dobę,

Węglowodany             314 –360 g/dobę

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo mieszane 250g
  • Mąka, kasze, makarony 60g
  • Mleko i produkty mleczne 700g
  • Jaja 15g
  • Mięso, drób 90g lub filety z ryb 110g
  • Wędliny 25g
  • Masło/śmietana 20g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 35g
  • Ziemniaki 300g
  • Warzywa i owoce obfitujące w witamine C 200g
  • Warzywa bogate w β-karoten 150g
  • Inne warzywa i owoce 300g
  • Rośliny strączkowe suche 10g
  • Cukier i słodycze 55g

 

 

Dieta łatwo strawna

        Dieta ta stanowi modyfikację żywienia podstawowego. Zalecana jest osobom ze schorzeniami układu pokarmowego (tj. w stanach zapalnych błony śluzowej żołądka i jelit, w nadmiernej pobudliwości jelita grubego, w nowotworach jelita cienkiego, w wyrównanych chorobach nerek i dróg moczowych, w chorobach infekcyjnych przebiegających z gorączką, w zapalnych chorobach płuc i opłucnej o przebiegu ostrym, w przewlekłych chorobach układu oddechowego przebiegających z rozedmą, w zaburzeniach krążenia płucnego, w okresie rekonwalescencji po zabiegach operacyjnych), a także dla osób starszych. Zaleca się, aby była to dieta wstępna przy przyjęciu pacjenta do szpitala do ustalenia właściwej dla stanu zdrowia diety przez lekarza lub dietetyka. Zasadnicza modyfikacja w tej diecie polega na doborze odpowiednich produktów, potraw i technik kulinarnych. O ile nie ma dodatkowych wskazań dietetycznych (np. dotyczących ograniczenia wartości energetycznej diety lub innych ograniczeń dietetycznych ze wskazań lekarskich), powinna dostarczyć taką samą ilość energii i składników odżywczych, jak w odniesieniu do populacji osób zdrowych. Dieta lekkostrawna jest podstawą do planowania pozostałych diet w zakładzie leczniczym

Kcal                            2000 - 2400/dobę,

Białko                                        82 – 93 g/dobę,

Tłuszcze                       64 – 78 g/dobę,

Węglowodany             275 –330 g/dobę

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo  pszenne 250g
  • Mąka, kasze, makarony 80g
  • Mleko i produkty mleczne 700g
  • Jaja 15-25g
  • Mięso, drób 90g lub filety z ryb 110g
  • Wędliny 25g
  • Masło/śmietanka 25g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 30g
  • Ziemniaki 300g
  • Warzywa i owoce obfitujące w witamine C 200g
  • Warzywa bogate w β-karoten 150g
  • Inne warzywa i owoce 300g
  • Cukier i słodycze 55g

 

Dieta kleikowa

       Stosowana jest w ostrych schorzeniach przewodu pokarmowego, wątroby, trzustki, pęcherzyka żółciowego, nerek, w pierwszych dobach po krwawieniu z przewodu pokarmowego oraz po wszelkich zabiegach chirurgicznych. Pacjent w ramach diety kleikowej otrzymuje wyłącznie kleiki na wodzie, gorzką herbatę i suchary.

Kcal                                ok.1000/dobę,

Białko roślinne                      25g/dobę,

Węglowodany                    220 g/dobę

Śladowe ilości pozostałych składników

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Różne kasze/ryż 150g (sporządzone z nich kleiki)
  • Sucharki 150g

 

Dieta łatwo strawna z ograniczeniem substancji pobudzających wydzielanie soku żołądkowego

       Dieta ta z założenia powinna oszczędzać chory narząd, ma za zadanie neutralizować działanie soku żołądkowego lub redukować wydzielanie kwasu w żołądku, nie drażnić termicznie, mechanicznie i chemicznie. W diecie tej należy wyeliminować te potrawy, które pobudzają wydzielanie soku żołądkowego, m.in. potrawy smażone, sosy, zasmażki, wywary mięsne, galarety mięsne i rybne, potrawy kwaśne i słone, mocną herbatę czy kawę. Wartość odżywcza diety powinna w pełni pokrywać zapotrzebowanie energetyczne oraz na składniki odżywcze pacjenta. Przeznaczona jest głównie dla pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, z przewlekłym nieżytem żołądka, z refluksem żołądkowo-przełykowym, w dyspepsjach czynnościowych żołądka, w okresie rekonwalescencji. Ze względu na modyfikację konsystencji (dieta przecierana) znajduje także zastosowanie u osób starszych. Powinna być stosowana po diecie kleikowej oraz po zabiegach chirurgicznych przewodu pokarmowego.

Kcal                            2200 - 2400/dobę,

Białko                                        94 – 99 g/dobę,

Tłuszcze                        75 – 77 g/dobę,

Węglowodany             296 –333 g/dobę

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo  pszenne 200g
  • Mąka, kasze, makarony 60g
  • Mleko 3,2%tł. i produkty mleczne 800g
  • Jaja 25g
  • Mięso, drób 90g lub filety z ryb 110g
  • Wędliny 25g
  • Masło, śmietana 25g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 25g
  • Ziemniaki 300g
  • Warzywa i owoce obfitujące w witamine C 200g
  • Warzywa bogate w β-karoten 150g
  • Inne warzywa i owoce 300g
  • Cukier i słodycze 60g

 

Dieta z ograniczeniem węglowodanów łatwo przyswajalnych

            Dieta ta przeznaczona jest dla osób z cukrzycą lub w innych zaburzeniami gospodarki węglowodanowej, w celu uzyskania prawidłowego stężenia glukozy we krwi. Polega na ograniczeniu lub wykluczeniu z żywienia glukozy, fruktozy i sacharozy, a zwiększenie podawania węglowodanów złożonych (skrobi i błonnika pokarmowego). Ze względu na częste współistnienie powikłań naczyniowych oraz otyłości, dieta ta powinna także charakteryzować się właściwym stosunkiem kwasów tłuszczowych oraz ograniczeniem tłuszczów zwierzęcych. Z uwagi na m.in. różnice w farmakoterapii, zapotrzebowanie chorego zależne od płci, wieku, stanu fizjologicznego, aktywności fizycznej oraz schorzeń współistniejących, w/w dieta  powinna być ustalana indywidualnie dla każdego pacjenta. Dla chorych z cukrzycą skojarzoną z otyłością zaleca się dietę redukcyjną o podaży energii 1200 kcal/dobę, 1500 kcal/dobę lub 1800/kcal/dobę w zależności od indywidualnych wskazań. Planując tę dietę należy także uwzględnić pacjentów, którzy ze względu na rodzaj leczenia (np. intensywna insulinoterapia) wymagają dodatkowego posiłku przed snem (dostarczającego 1-2 WW, wg indywidualnych wskazań). Dotyczy to głównie pacjentów z cukrzycą typu I.

Kcal                             2000 - 2200 /dobę,

Białko                                        82 – 90g/dobę,

Tłuszcze                        61 – 75g/dobę,

Węglowodany             275 –305g/dobę

Dieta łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu

      Dieta łatwo strawna z ograniczeniem tłuszczu wskazana jest w przewlekłym zapaleniu i kamicy pęcherzyka żółciowego oraz dróg żółciowych, w chorobach miąższu wątroby (przewlekłym zapaleniu i marskości wątroby), w przewlekłym zapaleniu trzustki oraz we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego (w okresie zaostrzenia choroby). Celem tej diety jest ochrona w/w narządów przez zmniejszenie ich aktywności wydzielniczej. Jest ona modyfikacją diety łatwo strawnej. Modyfikacja ta polega na zmniejszeniu produktów będących źródłem tłuszczu zwierzęcego oraz obfitujących w cholesterol. Zawartość tłuszczu w diecie powinna wynosić 30-50g/dobę.

Kcal                                     2200 /dobę,

Białko                                        80 – 85g/dobę,

Tłuszcze                                40g/dobę,

Węglowodany                      375 g/dobę

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo  pszenne 260g
  • Mąka, kasze, makarony 80g
  • Mleko 2%tł. i produkty mleczne 700g
  • Jaja (białko) 30g
  • Mięso, drób 90g lub filety z ryb 110g
  • Wędliny 25g
  • Masło, śmietanka 15g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 10g
  • Ziemniaki 300g
  • Warzywa i owoce obfitujące w witamine C 250g
  • Warzywa bogate w β-karoten 200g
  • Inne warzywa i owoce 300g
  • Cukier i słodycze 80g

Dieta  łatwo strawna niskobiałkowa (40g białka/dobę)

      Dieta ta stosowana jest głównie w ciężkiej niewydolności nerek. Główna modyfikacja diety dotyczy ograniczenia dobowej podaży białka do 40g. Dietę należy ustalać indywidualnie dla każdego pacjenta. Zapotrzebowanie energetyczne wynosi ok. 35 kcal/kg należnej masy ciała (tj. 2000-2500kcal/dobę)

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo  niskobiałkowe, niskosodowe 210g
  • Kasze, ryż 50g
  • Mąka ziemniaczana, skrobia 20g
  • Mleko 2%tł. i produkty mleczne 500g
  • Jaja 10g
  • Mięso, drób, ryby 50g
  • Masło, śmietana 30g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 30g
  • Ziemniaki 300g
  • Warzywa i owoce obfitujące w witamine C, bogate w β-karoten oraz inne 500g
  • Cukier i słodycze 70g

 

Dieta łatwo strawna niskofosforanowa lub niskoszczawianowa

      Zadaniem tej diety jest ograniczenie produktów i potraw sprzyjających powstawaniu kamicy nerkowej - w zależności od etiologii.  Ważną rolę w tej diecie odgrywają płyny podawane w dostatecznej ilości – powyżej 2L/dobę, ograniczenie spożycia soli kuchennej oraz produktów bogatych w szczawiany (szpinak, szczaw, rabarbar, boćwina, kakao, czekolada, kawa naturalna, mocna herbata) lub fosforany (jaja, mięso, podroby, suche rośliny strączkowe, produkty pełnoziarniste, sery żółte i topione).

 

Dieta łatwo strawna alergiczna

        Założeniem tej diety jest wyeliminowanie z żywienia najczęstszych alergenów pokarmowych – produktów pochodzenia roślinnego i zwierzęcego. Dieta ta może być także ustalana indywidualnie dla danego Pacjenta. Pozostałe założenia  są takie jak w diecie łatwo strawnej.

 

Dieta łatwo strawna o zmienionej konsystencji (płynna)

      Wartość odżywcza tej diety powinna pokrywać indywidualne zapotrzebowanie chorego. Stosowana może być m.in. u pacjentów ze schorzeniami jamy ustnej i przełyku, rekonwalescentów po zabiegach operacyjnych, po urazach twarzoszczęki, po oparzeniach przełyku i żołądka, u chorych z nowotworami przewodu pokarmowego oraz w leczeniu żywieniowym. Do przygotowania diety płynnej mają zastosowanie produkty takie jak: kasze w formie kleików, mąka, biszkopty, suchary, bułka pszenna, mleko, ser biały homogenizowany, jaja gotowane, chude mięso, wędliny i ryby, oleje, oliwa, ziemniaki, warzywa i owoce gotowane, przetarte lub zmiksowane, soki owocowo-warzywne, kompoty, płynne kisiele oraz łagodne przyprawy. Wszystkie posiłki przygotowane z w/w produktów muszą być zmiksowane i rozcieńczone w celu uzyskania konsystencji płynnej.

 

Dieta niskosodowa

          Zalecana i stosowana u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, zwłaszcza sodowrażliwym, także w niektórych przypadkach niewydolności krążenia przebiegającej z obrzękami oraz w innych stanach chorobowych, które uzasadniają ograniczenie podaży sodu (np. przy wodobrzuszu). Z diety tej wyeliminowana jest  sól kuchenna, klasyczne pieczywo, wędliny, konserwy, produkty wędzone, sery żółte, topione, pleśniowe, feta, marynaty, kiszonki, sosy i zupy instant, śledzie, mieszanki przyprawowe zawierające dodatek glutaminianu sodu. Pacjentom zaleca się do picia wodę niskosodową.

 

Dieta łatwo strawna niskobialkowa (60g białka/dobę)

      Dieta stosowana głównie w niewydolności nerek. Główna modyfikacja diety dotyczy ograniczenia dobowej podaży białka do 60g. Dietę należy ustalać indywidualnie dla każdego pacjenta.

 

UWAGA

 

       W/w diety są dietami najczęściej zlecanymi w Klinikach i Oddziałach CSK MSW, natomiast we wszystkich pozostałych przypadkach mogą i powinny być stosowane diety specjalne, indywidualnie opracowane przez dietetyka dla konkretnego Pacjenta.

 

Diety specjalne – opracowywane indywidualnie

 

 

Ø  Dieta ubogoenergetyczna (redukcyjna)

 

       Przeznaczona dla pacjentów z nadwagą lub otyłością. Zadaniem tej diety jest zmniejszenie masy ciała poprzez redukcję tkanki tłuszczowej. Modyfikacja diety powinna uwzględniać (przy deficycie energii), odpowiednią podaż wszystkich składników odżywczych.

 

 

Kcal                             1000 - 1500 /dobę,

Białko                                            72 – 83g/dobę,

Tłuszcze                            30 – 41g/dobę,

Węglowodany                  114–202g/dobę,

Błonnik pokarmowy           15- 24 g/dobę.

 

 

Przykładowa dzienna racja pokarmowa:

  • Pieczywo  pełnoziarniste 150g
  • Mleko 1,5%tł. 400g
  • Ser twarogowy chudy 50g
  • Jaja 25g
  • Mięso, drób, ryby 100g
  • Masło 10g
  • Inne tłuszcze (margaryna, olej, oliwa) 10-20g
  • Ziemniaki 150g
  • Warzywa 500g
  • Owoce 250g

 

 

Ø  Dieta bogatobiałkowa

       Stosowana jest u osób wyniszczonych, w chorobach nowotworowych, rozległych oparzeniach czy zranieniach, u rekonwalescentów oraz w chorobach przebiegających  z gorączką. Ma na celu dostarczenie odpowiedniej ilości białka do budowy i odbudowy tkanek ustrojowych, białek osocza, enzymów, hormonów. Aby białko mogło spełniać swoje zadanie dieta ta musi mieć należną wartość energii.

 

Ø  Dieta bogatoresztkowa

         Ma zastosowanie w zaparciach nawykowych, w postaci atonicznej oraz w zaburzeniach czynności jelit. Celem tej diety jest pobudzenie motoryki jelit, uregulowanie ich czynności bez zastosowania środków farmakologicznych. Jest modyfikacją racjonalnego żywienia ludzi zdrowych. Modyfikacja tej diety polega na zwiększeniu ilości błonnika pokarmowego – do 40-50g/dobę (głównie frakcji nierozpuszczalnych) oraz płynów. Zaleca się w niej pieczywo pełnoziarniste i razowe, kasze, płatki, otręby , warzywa i owoce.

 

Ø  Dieta bezmięsna

 

      Dieta ta jest stosowana jako przygotowanie do badania na krew utajoną. Z uwagi na jest niefizjologiczność - stosowana jest tylko w diagnostyce do 3 dni.

 

Inne

  • Dieta niskoresztkowa
  • Dieta bezglutenowa
  • Dieta wegetariańska
  • Dieta niskopurynowa
  • Dieta wysokoenergetyczna
  • Dieta łatwo strawna z kontrolowaną zawartością kwasów tłuszczowych
  • Inne (na zlecenie lekarza/dietetyka)